شیوه نامه اجرایی اساسنامه پژوهشسرای دانش آموزی
به استناد ماده13اساسنامه پژوهش سراهای دانش آموزی(که به شماره 28/420 مورخ 14/11/1381 به سازمانهای آموزش و پرورش ابلاغ گردیده است ) و به منظورتمهید مقدمات لازم جهت اجرای دقیق اموردرهر یک ازمراحل تاسیس ‚ تجهیز‚ اداره وانجام فعالیتهای پژوهش سراهای دانش آموزی ‚ شیوه نامه زیرابلاغ می گردد امید است با دقت نظر ‚ جدیت و پیگیری مسئولین امرشاهد شکل گیری اصولی و تحقیق اهداف پژوهش سراها ی دانش آموزی در سراسر کشور باشیم.
الف) کلیات
1. پژوهشسراهای دانش آموزی به منظورتحقق اهداف مندرج درماده 2 اساسنامه مربوط‚تاسیس وراه اندازی می شوند‚لذا فراهم نمودن سازوکارهای لازم برای وصول به اهداف مذکور‚لازمه هرگونه درخواست تاسیس است .
2. خط مشی ها و سیاسیت گذاریهای کلان در راستای تحقق اهداف پژوهشسرای دانش آموزی در سراسر کشور توسط معاونت آموزش و پرورش نظری و مهارتی وزارت تعیین و ابلاغ می گردد.
3. در سال جاری پژوهشسراها در مراکز استانها و مناطق بزرگ آموزشی کشور دایر خواهد شد و توسعه آنها در سنوات آتی منوط به تامین کامل شرایط ‚ اعتبارات و نیز ارزیابی مثبت از عملکرد پژوهشسراهای دایر شده درهر استان می باشد.
4. رٶسای محترم سازمانهای آموزش وپرورش پس ازصدورمجوزتاسیس نسبت به تشکیل شورای برنامه -ریزی پژوهشسراهای استان بر طبق ماده 5 اساسنامه اقدام ‚ و در خصوص انجام وظایف تعیین شده در بند (ب) همین ماده اهتمام جدی نمایند.
5. لازم است مناطق آموزشی که مجوز تاسیس پژوهش سرای دانش آموزی دریافت می دارند طبق ماده 6 اساسنامه نسبت به تشکیل کمیته برنامه ریزی منطقه اقدام نمایند و براساس بند (ب) این ماده نسبت به انجام وظایف تعیین شده اهتمام جدی مبذول دارند.
ب) راه اندازی :
1. بر اساس ماده 10 اساس نامه ‚ مناطق آموزش وپرورش مجوز تاسیس پژوهشسرا را از سازمان آموزش وپرورش در خواست می نمایند وسازمان بعد از بررسی های لازم در صورت تایید در خواست های واجد شرایط ‚ جهت صدور مجوز نهایی تاسیس برای هر یک از پژوهشسرا ها هماهنگی لازم را با دفتر آموزش وپرورش نظری وپیش دانشگاهی به عمل خواهد آورد.
2. معاونت آموزش وپرورش نظری ومهارتی سازمان با موافقت رئیس سازمان ‚ مناطق مورد نظر برای تاسیس پژوهشسرا ها را معیین وپس از برآورد اعتبارات وهزینه های تجویز مورد نیاز وتامین فضای فیزیکی لازم میزان توان سازمان را برای تاسیس بر طبق فرم های شماره (2و1) به دفتر آموزش وپرورش نظری وپیش دانشگاهی اعلام می نمایند.
3. دفتر آموزش وپرورش نظری وپیش دانشگاهی پس از بررسی فرم های حاوی اطلاعات خواسته شده در خصوص انطباق شرایط پیشنهادی سازمان های آموزش وپرورش برای تاسیس با معیارها وضوابط تعیین شده ‚ اعلام نظر می نماید به گونه ای که تاسیس وتوسعه این مراکز در سراسر کشور متناسب با جمعیت دانش آموزی متوسطه استانها ومناطق ونیز رعایت اولویت مناطق محروم باشد.
ج) شرایط وامکانات:
1. سازمان آموزش وپرورش متقاضی تاسیس پژوهشسرا باید علاوه برتامین ومعرفی ساختمان مناسب ونیروی انسانی مورد نیاز‚ حداقل نیمی از هزینه های تجهیز وراه اندازی را بر طبق فرم شماره 3 از منابع استانی تعهد وتامین نماید ‚ معاونت آموزش وپرورش نظری ومهارتی وزارت نیز حداکثرمعادل نصف هزینه های مذکور را در صورت وجود اعتبار تقبل خواهد کرد .
2. فضای فیزیکی برای تاسیس پژوهشسرا باید دارای امکان استقرار کتابخانه‚ آزمایشگاه ‚ کارگاه رایانه ‚ حداقل 3 کلاس درس ‚ سالن مطالعه ‚ نمازخانه ‚ محل استقرار دبیران واساتید ‚ مدیریت ودیگرعوامل اجرایی باشد ودر موقعیت مکانی مناسب قرار داشته باشد به گونه ای که دسترسی وآمده وشد دانش آموزان آن سهل باشد .
د) نحوه اداره پژوهشسرا های دانش آموزی :
1. پستهای سازمانی پژوهشسرا های دانش آموزی بر اساس اساسنامه مربوط از محل پستهای سازمانی آزمایشگاههای مرکزی به شرح زیر تامین می گردد.
الف) مسئول مرکز با عنوان کارشناس مسئول پژوهشسرای دانش آموزی و آزمایشگاه مرکزی
ب) مسئول واحد آموزش با عنوان کارشناس آزمایشگاه
ج) مسئول واحد پژوهش با عنوان کارشناس آزمایشگاه
د) مسئول واحد پشتیبانی با عنوان کارشناس آزمایشگاه
ه) خدمتگذار‚ سرایدار
2. مسئول پژوهشسرا از بین دبیران علاقمند ‚ با تجربه وآشنا به امور تحقیق و پژوهش و برخوردارازمقبولیت لازم به پیشنهاد معاون آموزش و پرورش نظری و مهارتی منطقه و با ابلاغ رییس اداره منصوب میگردد.
3. هر یک از مسئولین واحدهای آموزشی ‚ پژوهشی و پشتیبانی از بین دبیران مجرب ‚ علاقمند و آشنا به امور پژوهشی به پیشنهاد مسئول پژوهشسرا و پس از تایید و صدور ابلاغ توسط معاون آموزش و پرورش نظری و مهارتی منطقه زیر نظر مسئول پژوهشسرا فعالیت می نمایند.
4. مقررات داخلی پژوهشسرا در خصوص نحوه استفاده از سایر همکاران به صورت غیر موظف ‚ عضویت دانش آموزان ‚ انضباط داخلی و نیز سایر مواردیکه رعایت آن در ارایه کیفی در برنامه ها موثر است توسط مسئول پژوهشسرا باید به گونه ای برنامه ریزی نماید که دانش آموزان دختر و پسر به صورت مجزا در ایام هفته بتوانند از امکانات پژوهشسرا استفاده نمایند.
ه)شرایط پذیرش دانش آموزان
1. مناطق آموزش و پرورش محل تشکیل پژوهشسراها نسبت به تبیین اهداف و برنامه های پژوهشسزا برای دانش آموزان ‚ اولیا و دبیران واحدهای آموزشی متوسطه به نحو مقتضی و با استفاده ازرسانه های محلی اقدام نمایند.
2. مناطق آموزش و پرورش از طریق تشکیل جلسات با مدیران واحدهای آموزشی متوسطه و گروههای آموزشی ‚ برای اتخاذ شیوه های مناسب جلب و جذب دانش آموزان به پژوهشسراها برطبق ماده 9 اساسنامه اقدام می نمایند.
3. مسئول پژوهش سرا می تواند به منظور تقویت روحیه مشارکت دانش آموزان با تصویب کمیته برنامه ریزی منطقه مبلغی را به عنوان حق عضویت از دانش آموزان دریافت نماید .
متذکر می گردد که میزان حق عضویت نباید به مانعی برای استفاده دانش آموزان واجد شرایط از پژوهش سراها تبدیل شود .
4. دانش آموزان دوره متوسطه و نیز دانش آموزان دوره پیش دانشگاهی در صورتی که واجد یکی از شرایط زیر باشند می توانند به عضویت پژوهش سرا پذیرفته شوند و از امکانات آن استفاده نمایند .
الف – دانش آموزانی که به تشخیص شورای دبیران واحد آموزشی از توانایی ‚ استعداد و
به مطالعه و تحقیق برخوردار باشند .
ب – دانش آموزانی که در مسابقات علمی ‚ فرهنگی و هنری ‚ تحقیقاتی و آزمایشگاهی موفق به اخذ رتبه شوند .
ج – دانش آموزان واجد شرایط شرکت در کلیه مراحل جشنواره خوارزمی و المپیادها .
د – دانش آموزانی که در هر پایه و رشته تحصیلی دارای رتبه اول تا پنجم در سطح مدارس باشند .
تبصره : دانش آموزان دوره راهنمایی که علاقمندی قابل توجهی به فعالیتهای پژوهشی داشته باشند با هماهنگی کمیته برنامه ریزی منطقه و پس از تصویب و معرفی شورای معلمان می توانند به عضویت پذیرفته شوند .
و) اعتبارات :
1. مطابق بند 5 از قسمت " ب " ماده 5 اساسنامه ‚ اعتبارات مورد نیاز سالانه هر یک از پژوهش سراها توسطشورای برنامه ریزی پژوهش سراهای استان تصویب و ابلاغ می شود . تعیین منابع مالی و تامین اعتبارات مذکور توسط سازمان آموزش و پرورش انجام می شود .
2. هزینه های جاری مرکزازمنابع داخلی استان و با تصویب شورای آموزش و پرورش استان و مناطق تامین خواهدشد .
3. میزان ونحوه پرداخت حق الزحمه عواملی که بنا به ضرورت به صورت غیرموظف با پژوهشسرا همکاری می نمایند بنا به پیشنهاد مسئول مرکزو پس ازتصویب کمیته برنامه ریزی ازمحل اعتبارات مناطق قابل پرداخت می باشد .
4. تخصیص اعتبارات ستادی صرفا برای مرحله تاسیس و تجهیز پژوهش سراها انجام می پذیردمنوط به اینکه تعهدات سازمان آموزش و پرورش نیزدراین خصوص و تامین هزینه های بعدی محقق شود .
ز) نظارت و ارزشیابی :
1. معاونت آموزش و پرورش نظری و مهارتی استان نظارت برحسن انجام فعالیتهای پژوهش سراها را به عهده خواهد داشت لازم است این معاونت ازعملکرد هریک از پژوهش سراها براساس معیارهایی که هرسال از سوی دفترآموزش و پرورش نظری و پیش دانشگاهی اعلام خواهد شد ارزشیابی دقیق علمی به عمل آورده و گزارش آن را به شورای برنامه ریزی پژوهش سراهای استان ارایه نماید .
ح) سایرموارد اجرایی که دراین شیوه نامه به آنها اشاره نشده است بعد از تصویب شورای برنامه ریزی پژوهش -سراهای استان و با هماهنگی دفتر آموزش و پرورش نظری و پیش دانشگاهی قابل اجرا خواهد بود .